Categorie: Algemeen

  • AI-chatbots in het hoger onderwijs: slimme hulp of een ‘krukje’?

    AI-chatbots in het hoger onderwijs: slimme hulp of een ‘krukje’?

    Als betaalde gebruiker van ChatGPT heb ik nu toegang tot Deep Research. Het leek me aardig om vervolgonderzoek te doen naar de impact van AI-chatbots in het hoger onderwijs. In een eerdere blogpost – hier te lezen – presenteerde ik een paper waarin werd gesteld dat AI-chatbots de prestaties van studenten en hun tevredenheid over het onderwijs positief beïnvloeden. Ik kreeg echter meteen de kritiek dat ander wetenschappelijk onderzoek juist zou aantonen dat AI-chatbots slechts als ‘krukje’ fungeren. Studenten zouden afhankelijker worden van AI-chatbots en niet slimmer.

    Ik liet daarom Deep Research verkennen wat de huidige stand van zaken is in onderzoek. Wat is werkelijk de impact van AI-chatbots op leerprestaties en hoe ervaren studenten deze technologische ondersteuning? Hieronder het letterlijke verslag van ChatGPT dat 22 verschillende bronnen bekeek. Indrukwekkend, dat is toch wel het minste wat je kan zeggen.

    Inleiding

    AI-chatbots (zoals ChatGPT) worden steeds vaker ingezet in het hoger onderwijs. Ze kunnen mensachtige conversatie nabootsen en dienen bijvoorbeeld als virtuele tutoren of vraagbaak voor studenten. Door de snelle opkomst van generatieve AI-chatbots is er wereldwijd een sterke toename in onderzoek naar hun gebruik en effecten (ERIC – EJ1408598 – Do AI Chatbots Improve Students Learning Outcomes? Evidence from a Meta-Analysis, British Journal of Educational Technology, 2024) (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Deze onderzoeken vinden plaats in diverse landen en disciplines – met name in STEM-opleidingen is de aandacht groot (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). In dit rapport worden de bevindingen uit recente studies geanalyseerd met focus op (1) de impact van AI-chatbots op leerprestaties, (2) de ervaringen en percepties van studenten, en (3) inzichten uit internationaal onderzoek. We presenteren de belangrijkste conclusies, inclusief kwantitatieve en kwalitatieve gegevens, en verwijzen naar relevante academische bronnen ter ondersteuning.

    Impact op leerprestaties

    Onderzoek suggereert dat AI-chatbots potentieel hebben om leerprestaties te verbeteren, maar ook nieuwe uitdagingen met zich mee brengen. Hieronder bespreken we eerst de gemelde verbeteringen, gevolgd door mogelijke knelpunten.

    Verbeteringen

    Uitdagingen

    • Verwachte leerwinst versus daadwerkelijke prestaties: Hoewel studenten zich vaak competenter voelen door chatbot-gebruik, blijkt dit gevoel niet altijd samen te gaan met betere leerresultaten. In een experiment steeg het zelfvertrouwen van studenten die ChatGPT gebruikten, maar objectieve toetsen lieten geen significante prestatieverbetering zien (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Met andere woorden: studenten dénken dat ze beter presteren dankzij de AI-hulp, terwijl hun scores dat niet altijd bevestigen. Dit wijst op het risico van overschatting van eigen kunnen, wat kan ontstaan als de chatbot te veel voorzegt.
    • Afname van kritisch denken en creativiteit: Een terugkerende zorg is dat al te gemakzuchtig vertrouwen op AI-antwoorden ten koste kan gaan van diepgaand leren. Studenten merken op dat chatbots vaak direct het antwoord of een samenvatting geven, waardoor ze minder worden uitgedaagd om zelf na te denken (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Zo waarschuwde een STEM-student dat de beknopte antwoorden van ChatGPT “de noodzaak tot kritisch denken wegnemen” (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Creatieve probleemoplossing en originele ideeën genereren kunnen onder druk komen te staan als een chatbot telkens een kant-en-klaar antwoord presenteert.
    • Duurzaamheid van het leereffect: Sommige bevindingen suggereren dat positieve effecten van chatbots op leren afvlakken bij langdurig gebruik. Zoals hierboven genoemd, kan het nieuwigheidsvoordeel na verloop van tijd verdwijnen (ERIC – EJ1408598 – Do AI Chatbots Improve Students Learning Outcomes? Evidence from a Meta-Analysis, British Journal of Educational Technology, 2024). Studenten raken gewend aan de tool, waardoor de aanvankelijke boost in interesse of prestaties minder wordt. Dit impliceert dat chatbots geen wondermiddel zijn voor blijvende leerprestatieverbetering zonder voortdurende innovatie in de aanpak.
    • Academische integriteit en echt leren: Een belangrijke uitdaging is het garanderen dat studenten de chatbot op een eerlijke manier gebruiken. Misbruik – zoals een opdracht volledig door een AI laten schrijven – ondermijnt niet alleen de eerlijkheid, maar ook het leerproces van de student zelf. Veel studenten erkennen dit dilemma: in één onderzoek was men het erover eens dat het klakkeloos gebruiken van AI voor opdrachten neerkomt op plagiaat en tegen de academische integriteit indruist (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Een meta-enquête onder graduate students liet zien dat slechts ~21% meent dat ChatGPT-gebruik per definitie tegen integriteitsregels is, terwijl de rest twijfelt of het acceptabel is (). Deze verdeeldheid illustreert dat onduidelijkheid over richtlijnen kan leiden tot ongewenst gebruik. Instituten rapporteren reeds gevallen waarin chatbots werden ingezet voor valsspelen ( Understanding learners’ perceptions of ChatGPT: A thematic analysis of peer interviews among undergraduates and postgraduates in China – PMC ). Zulke incidenten kunnen ertoe leiden dat echte leerwinst uitblijft, omdat de student de stof niet daadwerkelijk beheerst.
    • Onnauwkeurigheden en misinformatie: AI-chatbots zijn niet onfeilbaar. Ze genereren soms onjuiste of verzonnen informatie, wat studenten op het verkeerde been kan zetten. Een aantal studies heeft dit als punt van zorg naar voren gebracht: zo geven studenten aan dat chatbots regelmatig algemene, oppervlakkige antwoorden zonder context of diepgang produceren (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). In een survey onder universitaire studenten erkende 68,8% dat de door ChatGPT gegeven antwoorden niet altijd betrouwbaar zijn (). Veel studenten gebruiken de chatbot daarom voorzichtig – meer dan de helft zegt de output pas te vertrouwen na het controleren van de juistheid ervan (). Dit toont aan dat onkritisch vertrouwen in AI-antwoorden de leerprestaties kan schaden als foutieve informatie niet wordt herkend en gecorrigeerd.

    Ervaringen en percepties van studenten

    Hoe ervaren studenten zelf het gebruik van AI-chatbots in hun studie? Uit de literatuur komt een gemengd maar overwegend positief beeld naar voren. Over het algemeen waarderen studenten de bruikbaarheid van chatbots en de gemakzuchtige toegang tot informatie, maar ze plaatsen ook kanttekeningen bij de beperkingen en risico’s. We bespreken hieronder de belangrijkste gerapporteerde voordelen volgens studenten, gevolgd door hun zorgen en percepties.

    Waargenomen voordelen en motivatie

    Zorgen en aandachtspunten

    Conclusie

    Uit het onderzochte materiaal komt naar voren dat AI-chatbots in het hoger onderwijs een dubbel potentieel hebben. Enerzijds kunnen ze het leren verrijken: studenten ervaren praktische voordelen zoals efficiënter studeren, directe feedback en grotere motivatie. Empirische resultaten ondersteunen dat goed ingezet chatbot-gebruik leerprestaties kan verbeteren, met name voor hogeronderwijsstudenten en in de initiële fase van gebruik (ERIC – EJ1408598 – Do AI Chatbots Improve Students Learning Outcomes? Evidence from a Meta-Analysis, British Journal of Educational Technology, 2024). Anderzijds zijn er duidelijke uitdagingen en aandachtspunten. Studenten zelf benadrukken de noodzaak van omzichtig en eerlijk gebruik: ze waarderen de hulp van AI, maar vertrouwen de output niet blindelings en willen niet dat het ten koste gaat van eigen vaardigheden of integriteit ( A Survey on Student Use of Generative AI Chatbots for Academic Research | Evidence Based Library and Information Practice ) (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Wereldwijd onderzoek – van de VS tot Europa, Azië en Afrika – laat een vergelijkbaar beeld zien: overwegend enthousiasme voor de mogelijkheden van chatbots, gematigd door bewustzijn van risico’s en beperkingen.

    Voor onderwijsinstellingen betekent dit dat het integreren van AI-chatbots zorgvuldig gemanaged moet worden. Training en begeleiding zijn cruciaal, zodat studenten leren hoe ze een chatbot effectief én verantwoord kunnen gebruiken ( A Survey on Student Use of Generative AI Chatbots for Academic Research | Evidence Based Library and Information Practice ). Verschillende studies adviseren dat AI-tools het best werken als aanvulling op traditioneel onderwijs, niet als vervanging van menselijke interactie (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies) (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Docenten spelen een sleutelrol: hun begeleiding kan de motivatie en leeropbrengst maximaliseren, terwijl ze tegelijkertijd erop toezien dat studenten kritisch blijven nadenken.

    Tot slot is er behoefte aan verder onderzoek naar de lange-termijn effecten. Veel bevindingen zijn optimistisch, maar onderzoekers signaleren dat we nog relatief weinig weten over hoe AI-chatbots bijvoorbeeld de kennisretentie of diepere begripsvorming beïnvloeden (Perceptions and Use of AI Chatbots among Students in Higher Education: A Scoping Review of Empirical Studies). Ook zal nader onderzocht moeten worden hoe we de balans vinden tussen automatisering en het behoud van essentiële academische vaardigheden. De huidige literatuur geeft in elk geval aan dat AI-chatbots krachtige nieuwe leermiddelen kunnen zijn, mits we hun inzet wijs vormgeven en rekening houden met de genoemde kansen én uitdagingen.

  • Gaat de adoptie van AI in het onderwijs echt zo langzaam? (spoiler: nee!)

    Gaat de adoptie van AI in het onderwijs echt zo langzaam? (spoiler: nee!)

    Weet je nog, die “ouwe” cloud? In 2006 begon AWS te pruttelen, maar adoptie? Traag. Beveiligingszorgen, migratieproblemen—technische obstakels overal. Het HBO keek toe. Eerst afwachtend, later voorzichtig meebewegend.

    En toen kwam Generatieve AI. In 2022—BOEM! Iedereen had het erover. ChatGPT hier, AI-innovatie daar. Studenten sprongen er meteen op, bedrijven experimenteerden volop. Docenten doen mee. Bij elke studierichting. Talloze pockets of innovation bij elke HBO-instelling. Een AI competence center met UX designers, frontenders, Azure experts, EDU gurus. Minimaal 2 AI trainingen per week. Vol. PhD onderzoekers die na de PhD AI workshop het direct toepassen en hun onderzoek versnellen. En toch horen we nog steeds: “Het gaat zo langzaam…”

    Maar klopt dat wel? En wat betekent dit voor het HBO?


    Waarom die twijfel? En wat moet het HBO doen?

    Er wordt vaak gezegd: “De echte impact komt later.” Bedrijven testen AI, maar fundamentele transformatie? Die lijkt nog uit te blijven. In het HBO wordt gediscussieerd: is AI een hulpmiddel, een bedreiging, of iets anders?

    De waarheid: we zijn al in die transformatie. Het verschil met de cloud is dat AI niet alleen technologie raakt, maar alles—creativiteit, communicatie, besluitvorming.

    🔹 Gebruiksvriendelijk – AI-tools zijn toegankelijker dan ooit. Zelfs mensen zonder technische achtergrond kunnen ermee werken. Studenten gebruiken het al dagelijks.

    🔹 Directe waarde – Een paar prompts en je hebt een samenvatting, code of ontwerp. AI versnelt leerprocessen en creativiteit.

    🔹 Breed inzetbaar – AI beperkt zich niet tot IT. Marketing, zorg, kunst, techniek—overal zijn toepassingen. Dat betekent: elke HBO-opleiding heeft hier iets mee te maken.

    Dit is geen trend. Dit is een fundamentele verandering.


    De grote uitdagingen voor het HBO

    Curriculumaanpassing – Hoe leren we studenten kritisch omgaan met AI? Niet als een trucje, maar als een vaardigheid. Lees het WEF jobreport 2025. Wat moet er meer, wat minder, wat nieuw, wat kan weg?

    Docent bekwaamheid – Zijn docenten zelf voldoende vaardig? Kunnen ze studenten begeleiden in ethisch en strategisch AI-gebruik? Wat is de rol van de docent als elke student met AI slimmer is dan de docent?

    Ethische kaders – AI brengt risico’s mee: plagiaat, bias, privacy. Dit moet worden meegenomen in beleid en onderwijs. En niet als bijvak. Als hoofdvak

    Samenwerking met bedrijven – AI wordt pas echt relevant als studenten werken aan echte projecten met echte uitdagingen. Zo snel mogelijk de echte wereld in.


    En de obstakels dan?

    Natuurlijk, AI heeft nog uitdagingen: bias, intellectueel eigendom, privacy. Maar die mogen geen reden zijn om stil te staan. Dit is het moment om AI strategisch te omarmen.

    🚀 AI is geen experiment meer, maar een revolutie.

    HBO’s en bedrijven moeten AI niet zien als een losstaand fenomeen, maar als een structureel onderdeel van hun strategie. Dat betekent:

    Bewustwording – Leiders moeten begrijpen wat AI kan en hoe het hun sector verandert. En dat bereik je door leiders apart te trainen. De HU AI-workshops voor management als voorbeeld.

    Training – Niet een korte workshop, maar serieuze kennisopbouw. Niet trainen als zenden, maar veel meer hands-on ervaren. Na 1200+ deelnemers in onze AI workshop kan ik zeggen dat iedereen van de deelnemers na afloop er mee aan de slag gaat. Aan de slag wil. De sense of urgency is helder bij alle deelnemers.

    Strategische integratie – AI moet niet een losse tool zijn, maar een kernonderdeel van onderwijs en bedrijfsvoering. Maak het strategisch. Al is het maar voor de toekomst van onze studenten. Na meer dan 1500 chatbots kan ik alleen maar concluderen: het kan, het mag, en het verbetert het onderwijs. Hier is de strategische kans om het onderwijs beter te maken. Nog beter. Grijp die kans.

    Ethische richtlijnen – Heldere kaders zorgen voor verantwoord gebruik. Gebruik niet de AVG stok om dit te stoppen, maar vooral om het veilig te maken en de innovatie te enablen en te versnellen.

    AI adoptie gaat niet langzaam. Het gaat snel. De adoptie is er al. Kijk om je heen. Kijk voorbij de boekjes. Kijk voorbij de keynotes. Kijk voorbij de talkshow verhalen. Kijk vooral intern. naar je eigen mensen. In je eigen instituut. In je eigen HBO-instelling. Studenten, docenten, marketeers, designers—ze experimenteren al volop. Allemaal. Maar om AI echt te benutten, is meer nodig dan enthousiasme. Er is visie en leiderschap nodig. Geef ons die kans op versnelling.

    De vraag is niet of AI wordt geïntegreerd in het HBO. De vraag is: hoe snel pakken we door?

    #generativeai #ai #onderwijsinnovatie #hbo #hogeronderwijs #digitaltransformation #futureofwork #aiadoption

  • Sora beschikbaar voor Video

    Sora beschikbaar voor Video

    OpenAI heeft onlangs Sora gelanceerd, een innovatieve tool die tekst, afbeeldingen en video’s omzet in nieuwe videoproducties.

    OpenAI

    Wat is Sora?

    Sora is een AI-model dat video’s genereert op basis van jouw input. Met Sora kun je:

    • Nieuwe content creëren: Geef een tekstprompt en Sora maakt er een video van.
    • Bestaande media bewerken: Upload je eigen afbeeldingen of video’s om ze te verbeteren, remixen of samen te voegen.
    • Verschillende stijlen toepassen: Kies uit presets zoals ‘karton & papier’ of ‘film noir’ om de gewenste sfeer te bereiken.

    Belangrijkste Kenmerken

    • Resolutie en Duur: Genereer video’s tot 1080p resolutie en een maximale lengte van 20 seconden.
    • Aspect Ratio’s: Kies uit breedbeeld, verticaal of vierkant formaat, afhankelijk van je platform of voorkeur.
    • Gebruiksvriendelijke Interface: Met tools zoals ‘Remix’, ‘Loop’ en ‘Storyboard’ kun je eenvoudig je video’s aanpassen en organiseren.

    Toepassingen

    • Creatieve Projecten: Of je nu een kunstenaar, filmmaker of animator bent, Sora biedt nieuwe manieren om je verhalen te vertellen.
    • Marketing en Educatie: Maak boeiende content voor campagnes of educatieve doeleinden zonder uitgebreide productieprocessen.

    Toegang en Beschikbaarheid

    Sora is beschikbaar voor ChatGPT Plus- en Pro-gebruikers. Met een Plus-abonnement kun je tot 50 video’s genereren in 720p resolutie, terwijl Pro-gebruikers toegang hebben tot hogere resoluties en langere video’s.

    Houd er rekening mee dat Sora momenteel niet beschikbaar is in de EU, Zwitserland en het VK. OpenAI werkt eraan om de dienst in de toekomst in deze regio’s beschikbaar te maken.

    Reuters

    Veiligheid en Beperkingen

    OpenAI heeft maatregelen genomen om misbruik te voorkomen. Het is bijvoorbeeld niet toegestaan om schadelijke of misleidende content te creëren. Daarnaast zijn er beperkingen bij het uploaden van video’s met personen om deepfake-misbruik te voorkomen.

    AP News

    Conclusie

    Sora opent nieuwe deuren voor videoproductie, waardoor het toegankelijker en efficiënter wordt om creatieve ideeën tot leven te brengen. Of je nu een professional bent of een hobbyist, Sora biedt de tools om je visie om te zetten in realiteit.

  • 🤔 Waarom kritisch denken essentieel is in het tijdperk van generatieve AI

    🤔 Waarom kritisch denken essentieel is in het tijdperk van generatieve AI

    Vorige week zat ik met een groep HBO studenten. AI-tools open, vragen op tafel. “Waarom leren we dit eigenlijk nog?” vroeg een van hen. “AI doet het toch al voor ons?” Mooie vraag. Mooie kans om een belangrijk punt te maken. Want ja, AI kan veel. Maar nee, het vervangt niet wat wij als mens moeten blijven doen: nadenken. Kritisch nadenken.

    🚀 Generatieve AI: een krachtig hulpmiddel, maar geen vervanger

    AI is briljant. Je kunt met een prompt een complete scriptie laten genereren, een marketingplan opstellen of een juridisch advies krijgen. Maar laten we eerlijk zijn: hoe vaak klopt alles in één keer? AI hallucineert, draait om feiten heen of mist context. En dat is precies waar de mens nodig is.

    Kritisch denken betekent:

    • ✅ Feiten checken: Klopt deze informatie? Is de bron betrouwbaar?
    • 🤝 Ethiek bewaken: Wat is het effect van deze keuze? Is het eerlijk?
    • 🌍 Context begrijpen: Wat speelt er mee? Wat is hier écht belangrijk?

    AI kan alleen zo goed zijn als degene die het gebruikt. En dat is waar het onderwijs een cruciale rol speelt.

    🏫 Onderwijs moet zich aanpassen aan het NU

    Op veel opleidingen leren HBO studenten nog zoals we dat 10, 20 jaar geleden deden. Maar de wereld verandert. AI is hier. Nu. Hoe bereiden we studenten voor? Door ze niet alleen GenAI tools te leren gebruiken, maar door ze te leren hoe ze die tools kritisch, ethisch en slim inzetten.

    En dat begint met vragen stellen.

    • “Wat zegt dit resultaat over het probleem?”
    • “Welke aannames zitten er in de data?”
    • “Hoe voorkom ik bias in de output?”

    💡 Kritisch denken = kansen benutten

    AI neemt taken over, maar creëert ook nieuwe kansen. Denk aan AI-data trainers, ethisch adviseurs en specialisten in AI-implementatie. Dat zijn geen knoppen-drukkers. Dat zijn mensen die:

    • Problemen analyseren.
    • Creatief denken.
    • Oplossingen evalueren.

    Kritisch denken is dé sleutel om deze kansen te grijpen. Zonder dat worden we simpelweg toeschouwers van een technologie die we niet begrijpen.

    👩🎓👨🎓 Onze missie: AI én kritisch denken in de klas brengen

    Wij, de oude mannen van het AI Proeflokaal (een initiatief van de Hogeschool Utrecht), hebben een missie. We willen studenten laten zien dat AI niet iets van de toekomst is. Het is van vandaag. We brengen AI-tools in de klas. Dagelijks. Elke dag. Leren studenten hoe het werkt, wat het kan. En niet via boekjes en powerpoint maar hands-on. 5 Moments of needs. En samen met studenten leren we hoe je daar kritisch naar kijkt. Hoe je fouten herkent, oplossingen vindt en nieuwe wegen verkent. Dan doen we voor studenten en ook voor bedrijfsleven, PHD onderzoekers, overheid en docenten.

    En ja, dat kost tijd. Dat vraagt om verandering. Maar het is ook wat studenten verdienen. Want straks, als zij het werkveld in gaan, moeten ze niet alleen mee kunnen, maar voorop lopen. Wij hebben willen dat onze all bij de stage in jaar 3 en zeker bij bij afstuderen en hun eerste baan de absolute #1 zijn. Dat is onze taak.

    🔥 Tijd om in actie te komen

    Voor iedereen in het onderwijs: laten we kritisch denken een prominente plek geven in ons curriculum. Laat studenten experimenteren, fouten maken, leren en groeien. AI kan veel, maar zonder mensen die begrijpen wat ze doen, is het niets meer dan een mooie tool zonder richting.

    Kritisch denken + AI = de toekomst. Voor hen. Voor ons. Voor iedereen.

    Wat denk jij? Hoe brengen we kritisch denken meer naar de voorgrond in onze opleidingen? Laat het weten in de comments 👇.

  • Grumpy old man in AI

    Grumpy old man in AI

    Vorige week was ik een spreker op een congres in Hamburg: “AI in teaching around the world”. Mooie lange lijst met sprekers, prof.dr, prof, prof, dr. En wiemer. Mooie verhalen over een verre toekomst. AI in 2026. En mijn verhaal. Over AI in het onderwijs. In het Nu. Hier. Vandaag. Personal Tutors, Feedforward Bots. The works.

    Deze week dinsdag mocht ik de opening doen voor de track AI en Werk op het briljante event “Beyond technologie” van de Universiteit Utrecht. Mijn verhaal had als titel “The CV of the AI future”. Kern van mijn verhaal was, na een aantal persoonlijke voorbeelden, dat het vooral moet zijn: “The CV of the AI present”. En daarmee de vraag: wat moeten onze studenten kunnen, weten, afleren in de AI toekomst die er vandaag al is. De impact op het onderwijs is enorm. En die impact is er nu. Niet morgen, niet in 2026. Na veel voorbeelden van nu al beschikbare, operationele tooling, functies en concrete operationeel beschikbare onderwijs toepassingen ging er bij veel mensen in het publiek een lampje branden. Mooie kans om te vertellen wat wij doen, goede, scherpe vragen na afloop, en weer veel uitnodigingen om te komen spreken, om mee te denken, te sparren, te bouwen. Dankbaar werk. Dank Anita en Rogier voor deze kans.

    Die wij zijn de 3 mannen van het AI Proeflokaal van de Hogeschool Utrecht. Bert, Han en wiemer. Drie mannen met een gemiddelde leeftijd van 65. Drie mannen die zich enorm druk maken over de impact van AI op het onderwijs. Drie mannen die bij de 5% horen die vooral de kansen zien. Willen zien. Willen benutten. Kansen voor beter onderwijs. Individueler onderwijs, en vooral ook meer persoonlijk onderwijs. Kansen om onze studenten veel beter voor te bereiden op de arbeidsmarkt. Zodat ze straks een huis kunnen huren, huis kunnen kopen. En bij hun ouders weg kunnen. Niet omdat het moet, maar omdat ze het kunnen betalen.

    Samen met de briljante Jan van Rouwendal mag ik studenten begeleiden die AI bij de overheid projecten doen. Door de verbluffend effectieve onderwijsvisie van Jan leren onze studenten in een pressure cooker om AI toe te passen. Ethisch toe te passen. Leren dat samen werken, empathie, begrip noodzakelijk is om dit werk te kunnen doen. En wat leveren ze mooie producten op. Wat een visie, wat een waarde. Rechten, accounting, communicatie, IT studenten, prachtige mix in een multi functional team. En nee opdrachtgever: ze gaan echt eerst hun school afmaken. Daarna mag u ze pas een baan aanbieden. Dit is nog altijd het land van het papieren plafond. Trots op ze, wat een kanjers.

    En gisteren tijdens mijn wekelijks ochtend met ze ging er iets helemaal mis. Studenten zijn heel open naar mij toe. Opa wiemer kan je alles vertellen. Een van mijn studenten gaf aan dat hij enorme zorgen had over zijn toekomst. Over 1,5 jaar op de arbeidsmarkt. En de zorg of datgene waar zijn school voor opleidt nog wel relevant is. Mooi die congres slides met AI neemt geen banen weg, maar taken. Maar als al die taken de baan is: wat is er dan te doen voor mij? Wat een zorgen, en vooral ook wat een super scherp inzicht. Studenten die snappen dat de inhoud van de opleiding over hun toekomst gaat. En als de wereld verandert, de opleiding moet veranderen. Nu.

    Wij zij de oude mannen van het AI proeflokaal, jong van geest, stram van leden, die deze zorgen delen met onze studenten. Die al die extra privé uren, al die extra privé kosten nemen om dat te doen waar we voor zijn gekomen na onze eigen carrière. Niet vertellen wat we weten, niet vertellen wat we kunnen. Zorgen dat studenten het weten, dat studenten het kunnen. Ontleren wat niet meer nuttig is over 2 jaar. Of morgen. Aanleren en vooral doen wat essentieel is voor hun toekomst.

    Voor die manager van de afdeling lowercase h, Uppercase R: ja ik ben gedreven. Ik heb haast, ik ervaar die sense of urgency. Diep in mijn zijn. Student over process. Anyday. Everyday. Ik draag die titel Grumpy old man in AI met ere.

    Feel free to share.

  • Onderwijs: van creëren naar beoordelen in het tijdperk van AI

    Onderwijs: van creëren naar beoordelen in het tijdperk van AI

    We staan aan het begin van een spannende nieuwe revolutie in de arbeidsmarkt: het tijdperk van AI. Dit biedt ongekende mogelijkheden! Ja, AI zal misschien meer banen creëren dan het vernietigt, en laten we eerlijk zijn: het type banen zal compleet veranderen. De groeiende vraag zal liggen bij mensen die AI begrijpen en weten toe te passen in hun dagelijks werk, van technische vakken zoals datawetenschappers en machine learning specialisten tot mensen die AI integreren in de zorg, het onderwijs en de creatieve sector. De impact zal overal zichtbaar zijn. Dit betekent dat de aard van werk verandert en daarmee ook de vaardigheden die nodig zijn om succesvol te zijn. Vaardigheden die wij in het onderwijs aan onze studenten moeten meegeven om straks relevant en succesvol te zijn.

    AI biedt ons de kans om beter te presteren en slimmer te werken. Denk aan ondersteuning in besluitvorming, directe feedback op ons werk en gepersonaliseerde training. Het mooie is dat AI ons kan helpen om routinewerk te automatiseren, zodat we meer tijd hebben voor de dingen die er echt toe doen: creativiteit, innovatie en menselijke interactie. Natuurlijk brengt AI ook uitdagingen met zich mee, zoals ethische, juridische en sociale kwesties rondom privacy, verantwoordelijkheid en vooroordelen. Maar één ding is zeker: de wereld waarvoor we onze studenten nu opleiden, zal er vol mogelijkheden uitzien tegen de tijd dat zij daadwerkelijk aan het werk gaan.

    Wat betekent dit voor ons onderwijs? We moeten fundamenteel anders gaan kijken naar wat we onze studenten willen meegeven. Waar we voorheen de nadruk legden op ‘creëren’, moeten we nu meer nadruk leggen op ‘beoordelen’. AI-systemen zullen voor ons creëren, maar wij blijven de experts die beoordelen of wat AI oplevert klopt en relevant is. Denk aan een AI-gegenereerd curriculum dat nog steeds door onderwijsexperts moet worden beoordeeld. Studenten moeten dus leren experts te worden met sterke redeneer- en kritisch denkvaardigheden, zodat ze in staat zijn om de output van AI goed te evalueren en toe te passen. Is het val redeneer- en kritisch denkvaardigheden al onderdeel van uw curriculum?

    Menselijke verbinding en interactie blijft essentieel. In een wereld vol AI zullen studenten met sociaal-emotionele vaardigheden een grote voorsprong hebben. We moeten onze studenten leren hoe ze samen kunnen werken met AI, hoe ze weten wanneer ze AI kunnen gebruiken, waar de beperkingen liggen en waar menselijke aanvulling cruciaal blijft. AI is fantastisch, maar het is de menselijke toets die écht het verschil maakt. Minder creatie, minder techniek, meer social skills en samenwerken met technologie.

    AI mag niet alleen het terrein van techneuten zijn. Het is een business topic, een onderwerp dat thuishoort in elke discipline. Daarmee is het vooral ook een C-level topic. AI moet vakoverstijgend worden. Van economie tot kunst, AI moet in alle disciplines geïntegreerd worden. Zo zorgen we ervoor dat studenten AI-geletterdheid opbouwen en leren toepassen in verschillende domeinen. Het gaat niet alleen om het leren gebruiken van AI, maar vooral om het zien van de verbindingen en de nieuwe kansen in hun eigen vakgebied.

    We moeten onze studenten ook aanmoedigen om creatief te zijn en te innoveren. Juist wanneer AI het routinewerk overneemt, ontstaat er ruimte voor creativiteit en vernieuwing. Stel je voor hoeveel meer we kunnen bereiken als we minder tijd kwijt zijn aan de standaardtaken en meer ruimte hebben voor vernieuwing! Een groeimindset, aanpassingsvermogen en het vermogen om te blijven leren zijn essentieel in deze tijd. Ons onderwijs moet deze vaardigheden centraal stellen. Alleen dan kunnen we onze studenten voorbereiden op een toekomst vol kansen, een toekomst die niemand nog precies kan voorspellen, maar waarin AI absoluut een hoofdrol zal spelen.

  • De toekomst van HBO onderwijs: wat AI-Tutoring ons leert over effectiever leren

    De toekomst van HBO onderwijs: wat AI-Tutoring ons leert over effectiever leren

    Introductie

    In een baanbrekend onderzoek van Harvard University werd AI-tutoring vergeleken met traditionele actieve leermethoden. De resultaten waren duidelijk: studenten die met een AI-tutor werkten, leerden niet alleen sneller maar voelden zich ook meer betrokken en gemotiveerd. Deze bevindingen geven richting aan de toekomst van ons onderwijs. Maar hoe kunnen we AI inzetten om de kwaliteit van het hoger beroepsonderwijs in Nederland te versterken? In dit artikel gaan we in op de conclusies van het onderzoek en onderzoeken we hoe deze kunnen bijdragen aan een adaptiever, inclusiever en effectiever onderwijsmodel binnen het HBO.

    Conclusies van het onderzoek:

    1. Hogere leerprestaties in minder tijd: Studenten die met de AI-tutor werkten, behaalden meer leerwinst dan studenten in de actieve lesgroep. Dit wijst op de kracht van een op maat gemaakte leerervaring. Door feedback en ondersteuning op maat aan te bieden, helpt de AI-tutor studenten om in kortere tijd diepgaande kennis en vaardigheden op te doen. Traditioneel lesgeven mist vaak deze mate van personalisatie, waardoor sommige studenten achterblijven.

    2. Zelfgestuurd leren en tijdsmanagement: De AI-tutor maakt het mogelijk dat studenten zelf hun leersnelheid bepalen, wat cruciaal is voor een succesvolle leerervaring. In de AI-groep konden studenten pauzeren, terugkeren en meer tijd besteden aan concepten die ze moeilijk vonden. Traditionele klassikale lessen zijn doorgaans gebonden aan een vast tijdschema, wat studenten beperkt in hun mogelijkheden om echt dieper in te gaan op complexe onderwerpen.

    3. Betere motivatie en betrokkenheid: De AI-tutor bleek studenten meer te betrekken en te motiveren. Deze toegenomen motivatie was essentieel in het leerproces. Studenten ervaarden het leren niet alleen als effectiever maar ook als leuker en relevanter. Actieve betrokkenheid leidt tot meer doorzettingsvermogen en een dieper leerproces, wat essentieel is voor langdurige kennisretentie.

    4. Aanmoediging van een groeimindset: Een opvallende bevinding was de manier waarop AI-tutoring studenten ondersteunde in een groeimindset. AI moedigde studenten actief aan om door te zetten bij uitdagende vragen. Dit versterkt het vertrouwen dat, met voldoende inspanning, iedereen moeilijke concepten kan leren beheersen – een waardevolle eigenschap in onze snel veranderende wereld.

    5. Inclusieve leerervaring en wereldwijde toegang: Omdat AI-tutoring toegankelijk is voor iedere student met een internetverbinding, biedt het een mogelijkheid voor wereldwijde toegang tot hoogwaardige educatie. Het model is schaalbaar en betaalbaar, en kan studenten ondersteunen in diverse omgevingen en contexten.

    Toepassing op het HBO onderwijs in nederland

    Deze conclusies bieden waardevolle inzichten voor het HBO in Nederland. Door AI-tutoring te integreren in het onderwijs kunnen we belangrijke uitdagingen aanpakken, zoals de diversiteit aan leerstijlen, de behoefte aan flexibiliteit en de vraag naar meer persoonlijke begeleiding.

    1. Versterkte leerprestaties door AI-Tutoring

    AI-tutoring kan ingezet worden als aanvulling op traditionele lessen, vooral in vakgebieden die intensieve kennisopbouw vereisen, zoals technologie, engineering en gezondheidszorg. Door AI-tutoring te gebruiken om basiskennis en -vaardigheden zelfstandig op te bouwen, kunnen docenten hun tijd en expertise richten op complexere leerdoelen, zoals projectmatig werken, praktijkgericht probleemoplossen en samenwerking. Dit stelt studenten in staat om sneller vooruitgang te boeken en geeft docenten de kans om zich te richten op diepere leerervaringen.

    2. Ondersteuning van zelfgestuurd leren

    Zelfgestuurd leren is cruciaal voor HBO-studenten, die vaak een drukke agenda hebben met stages en bijbanen. Met AI-tutoring kunnen studenten leren in hun eigen tempo en de nodige tijd nemen voor moeilijke onderwerpen zonder het strikte lesrooster van een traditionele les te volgen. Dit bevordert zelfverantwoordelijkheid en bereidt studenten beter voor op de zelfsturing die van hen wordt verwacht in de moderne beroepspraktijk.

    3. Verhoging van motivatie en betrokkenheid

    AI-tutoring kan helpen de motivatie en betrokkenheid van studenten te versterken door interactieve en op maat gemaakte leerervaringen te bieden. Wanneer studenten voelen dat hun specifieke leerbehoeften worden erkend en ondersteund, is de kans groter dat ze actief deelnemen en zich gemotiveerd voelen om door te zetten. Vooral in het HBO, waar studenten praktijkgericht leren en vaak de directe relevantie van hun kennis willen zien, kan AI een cruciale rol spelen in het verhogen van betrokkenheid.

    4. Ondersteuning van een groeimindset bij studenten

    AI-tutoring biedt een veilige leeromgeving waarin studenten kunnen oefenen en fouten kunnen maken zonder angst voor het oordeel van docenten of medestudenten. Dit stimuleert een groeimindset, wat essentieel is om door te zetten bij moeilijkheden en te leren van uitdagingen. Door deze mindset te bevorderen, helpt AI-tutoring HBO-studenten niet alleen bij hun studie maar bereidt het hen ook voor op de continue leerprocessen die hun professionele loopbaan vereisen.

    5. Verbeterde toegang en Inclusie

    AI-tutoring kan ook bijdragen aan een inclusiever onderwijssysteem. Studenten die extra begeleiding nodig hebben of die baat hebben bij herhaling van leerstof, kunnen hiervan profiteren zonder het stigma van ‘achterblijven’ te ervaren. Dit maakt onderwijs toegankelijker en gelijkwaardiger voor een diverse groep studenten, en helpt ervoor te zorgen dat niemand buiten de boot valt.

    Conclusie

    De resultaten van dit onderzoek maken duidelijk dat AI-tutoring een waardevolle aanvulling kan zijn op het HBO-onderwijs in Nederland. Door te investeren in AI-tutoring kunnen onderwijsinstellingen studenten flexibeler, persoonlijker en effectiever ondersteunen. Zo kunnen we inspelen op de diverse behoeften van studenten, hun zelfsturend vermogen vergroten en hen voorbereiden op een leven lang leren in een snel veranderende wereld.

    Door AI in het onderwijs te omarmen, staat het Nederlandse HBO op het punt om een stap verder te gaan in de ontwikkeling van een flexibel, innovatief en toekomstgericht onderwijssysteem. Wil je kijken hoe wij dat doen op de HU: kom naar het AI Proeflokaal.

  • Shadow AI in het HBO onderwijs

    Shadow AI in het HBO onderwijs

    Herinner je je nog de opkomst van shadow IT? Medewerkers omzeilden hun eigen IT-afdeling en gebruikten ongeautoriseerde technologieën om hun werk gedaan te krijgen. Dit was geen vorm van rebellie, maar een duidelijk signaal dat de aangeboden tools niet voldeden aan hun behoeften. Vandaag de dag zien we een vergelijkbaar fenomeen in het hoger beroepsonderwijs: shadow AI. Zonder strategische keuzes over AI keizen docenten en studenten zelf voor generatieve AI-tools om hun productiviteit te verhogen.

    De geschiedenis herhaalt zich: van shadow IT naar shadow AI

    Jaren geleden begonnen werknemers hun eigen apparaten en software mee te nemen naar het werk omdat de bedrijfsoplossingen tekortschoten. Dit leidde tot veiligheidsrisico’s en inefficiënties, maar het dwong organisaties ook om hun technologiebeleid te herzien. Nu gebeurt hetzelfde met AI. Zonder officiële goedkeuring gebruiken onderwijsprofessionals tools zoals oa. ChatGPT, Azure OpenAI, NotebookLM en Midjourney om lesmateriaal te creëren, onderzoek te versnellen en administratieve taken te vereenvoudigen.

    De risico’s en drijfveren van Shadow AI

    Waarom gebeurt dit?

    1. Drang naar efficiëntie: Docenten willen hun taken sneller en beter uitvoeren. Werkdruk is veel te hoog, hier ligt een oplossing

    2. Toegankelijkheid van AI-tools: Veel AI-oplossingen zijn gratis en eenvoudig te gebruiken. Veel docenten betalen graag 20-50 euro per maand om hun werk beter te doen

    3. Gebrek aan ondersteuning: Zonder adequate top-down AI-strategieën voelen medewerkers zich gedwongen zelf oplossingen te zoeken. “Ik moet mijn werk goed, doen, programmatisch toetsen is killing me”

    De risico’s

    1. Gegevensbeveiliging: Ongeautoriseerde tools kunnen leiden tot datalekken.

    2. Compliance: Niet-naleving van regelgeving zoals de AVG kan ernstige gevolgen hebben.

    3. Operationele Inefficiënties: Het ontbreken van standaardisatie kan chaos veroorzaken.

    Van uitdaging naar kans: strategische integratie van AI

    In plaats van shadow AI te verbieden – Early adopters aan de schandpaal te nagelen, een meeting en powerpoint circus in de lucht te houden – ,moeten we het zien als een wake-upcall om AI strategisch te integreren in het onderwijs. Zie je ranking van he HBO instelling, leer snappen wat AI kan doen om de kwaliteit van je onderwijs enorm te vergroten, realiseer je dat het een top-down stragegische keuze is, en gaan! En weet je niet wat het is, wat het kan, of het mag, of het wenselijk is: Kom naar een training, educate yourself!

    Wat hebben we nodig?

    1. Open dialoog: Creëer een cultuur waarin het gebruik van AI openlijk besproken kan worden zonder angst voor repercussies. Het gesprek is nu vaak not safe, en career limiting.

    2. Ontwikkel duidelijk beleid: Stel richtlijnen op voor het verantwoord gebruik van AI-tools, inclusief goedgekeurde oplossingen en best practices. En is niet de keuze terug naar de middeleeuwen door studenten met pen en papier in een lokaal te zetten.

    3. Investeren in training en ontwikkeling: Zorg dat docenten en studenten over de vaardigheden beschikken om AI effectief en ethisch in te zetten. Grijp de kans die de AI act je als werkgever biedt.

    4. Samenwerking tussen afdelingen: Betrek IT, management en onderwijsprofessionals bij het formuleren van een gezamenlijke AI-strategie. En zoek de mensen die er voor open staan, de aanjagers, de idealisten. Dit is niet een tech topic, het is een onderwijs topic.

    Conclusie

    Shadow AI is geen bedreiging, maar een kans om het onderwijs te transformeren. Het is een oproep om proactief te zijn en ervoor te zorgen dat AI op een verantwoorde en strategische manier wordt geïntegreerd. Door uit de schaduw te treden en samen te werken, kunnen we innovatie stimuleren en het hoger beroepsonderwijs voorbereiden op de toekomst. En vooral studenten een veel beter startpositie op de arbeidsmarkt te geven. Dat verdienen ze, en dat is onze plicht

    Ben je klaar om de stap te zetten en de toekomst van het onderwijs vorm te geven? Laten we vandaag beginnen met het gesprek dat nodig is om echte verandering teweeg te brengen.

  • AI-geletterdheid verplicht voor HBO-instellingen: voorbereid op artikel 4 in 2025?

    AI-geletterdheid verplicht voor HBO-instellingen: voorbereid op artikel 4 in 2025?

    Vanaf 2 februari 2025 treedt Artikel 4 van de AI act in werking. Dit artikel verplicht aanbieders en gebruikers van AI-systemen om ervoor te zorgen dat hun medewerkers voldoende AI-geletterd zijn. Dit geldt ook voor HBO-instellingen, waar zowel personeel als studenten voorbereid moeten zijn op een toekomst waarin AI een steeds belangrijkere rol speelt. Maar waarom is dit zo belangrijk? Laten we dat samen verkennen.

    1. De impact van Artikel 4 van de AI act

    Artikel 4 maakt het verplicht om ervoor te zorgen dat iedereen die met AI-systemen werkt, voldoende kennis en vaardigheden heeft om deze technologie verantwoord te gebruiken. HBO-instellingen moeten daarom tijdig beginnen met het opleiden van hun medewerkers. Deze wetgeving raakt niet alleen IT’ers, maar ook docenten, ondersteunend personeel en iedereen die AI-systemen in zijn werk tegenkomt.

    2. De rol van AI binnen HBO-instellingen

    AI-systemen worden in snel tempo geïntegreerd in het hoger onderwijs. Denk aan geautomatiseerde studentvolgsystemen, adaptieve leermethoden en onderzoekssoftware. AI helpt ons om processen efficiënter te maken en biedt nieuwe mogelijkheden voor gepersonaliseerd onderwijs. Maar zonder voldoende AI-geletterdheid kunnen deze systemen niet optimaal worden benut, of erger nog: kunnen er fouten en misverstanden ontstaan.

    3. Waarom AI-geletterdheid essentieel is

    AI-geletterdheid is meer dan alleen begrijpen hoe AI werkt. Het gaat ook om het kritisch kunnen beoordelen van AI-resultaten, de ethische vraagstukken begrijpen en weten wanneer menselijke tussenkomst nodig is. Voor docenten betekent dit bijvoorbeeld dat ze AI kunnen inzetten om lesmateriaal te personaliseren, terwijl ondersteunend personeel AI kan gebruiken om administratieve processen te automatiseren en te stroomlijnen.

    4. De risico’s van onvoldoende AI kennis

    Stel je voor dat medewerkers onvoldoende AI-kennis hebben. Dit kan leiden tot slechte beslissingen, ethische problemen of het verkeerd interpreteren van AI-uitkomsten. Zonder de juiste training kunnen medewerkers AI-systemen niet optimaal inzetten, en dat beïnvloedt de kwaliteit van het onderwijs en de efficiëntie van de organisatie. Fouten in het gebruik van AI kunnen studenten op een verkeerde manier begeleiden of zelfs discriminatie in de hand werken als AI-systemen niet goed worden begrepen.

    5. Praktische voordelen van AI training

    AI-training biedt medewerkers concrete voordelen. Ze leren niet alleen hoe AI-technologie werkt, maar ook hoe ze deze in hun dagelijkse werk kunnen gebruiken. Een docent kan bijvoorbeeld AI gebruiken om studenten met leerproblemen beter te identificeren. Administratief personeel kan AI inzetten om processen zoals roosteren en studentenadministratie te verbeteren. AI-geletterdheid biedt kansen om innovatie en efficiëntie binnen de instelling te stimuleren.

    6. Voorbereiden op Artikel 4: stappen voor HBO-instellingen

    Hoe kunnen HBO-instellingen zich voorbereiden op deze veranderingen? Hier zijn enkele praktische stappen:

    • Organiseer trainingen en workshops over de basisbeginselen van AI voor alle medewerkers.
    • Ontwikkel AI-leerlijnen die specifiek gericht zijn op de verschillende afdelingen binnen de instelling.
    • Werk samen met externe experts om maatwerk AI-cursussen aan te bieden.
    • Implementeer een continue leerstrategie waarbij AI-kennis up-to-date blijft met de nieuwste ontwikkelingen.

    7. AI-geletterdheid voor studenten: de toekomstige medewerkers voorbereiden

    AI-geletterdheid is niet alleen van belang voor het huidige personeel, maar ook voor studenten. Zij zijn de toekomstige medewerkers die straks in een wereld vol AI zullen werken. Of ze nu in de zorg, techniek, economie of onderwijs terechtkomen, AI zal een integraal onderdeel zijn van hun werk. Het is dus essentieel dat studenten tijdens hun studie al leren omgaan met AI-technologieën.

    8. Hoe HBO-studenten voorbereiden op AI in de arbeidsmarkt

    HBO-instellingen kunnen AI-vaardigheden in hun curriculum integreren door AI-gerelateerde vakken en projecten aan te bieden. Studenten moeten niet alleen leren hoe AI werkt, maar ook hoe ze het kunnen toepassen binnen hun vakgebied. Dit kan door interdisciplinaire projecten waarin AI-oplossingen worden ontwikkeld voor specifieke problemen in bijvoorbeeld zorg, logistiek of marketing. Ook stages waarbij studenten werken met AI-systemen zijn een effectieve manier om hen voor te bereiden op de praktijk.

    9. Voordelen voor studenten: meerwaarde op de arbeidsmarkt

    Studenten die AI-vaardigheden ontwikkelen, worden aantrekkelijker voor werkgevers. Of ze nu technische AI-specialisten worden of AI toepassen in andere vakgebieden, deze vaardigheden maken hen veelzijdig en toekomstbestendig. AI-geletterdheid biedt hen de tools om mee te groeien met de snel veranderende arbeidsmarkt.

    10. Een Integrale aanpak: AI-geletterdheid voor medewerkers en studenten

    AI-geletterdheid moet een integraal onderdeel worden van de strategie van HBO-instellingen. Door zowel medewerkers als studenten te trainen, creëer je een lerende omgeving waarin iedereen – nu en in de toekomst – op een verantwoorde en effectieve manier met AI kan omgaan. Dit vraagt om een gezamenlijke inspanning waarin continu leren en innoveren centraal staan.

    11. Conclusie: investeren in de toekomst

    Artikel 4 komt snel dichterbij, en de tijd dringt om AI-geletterdheid binnen HBO-instellingen te verankeren. Door nu te investeren in training voor zowel medewerkers als studenten, creëren HBO-instellingen niet alleen een toekomstbestendige organisatie, maar dragen ze ook bij aan het opleiden van een nieuwe generatie professionals die klaar zijn voor de AI-gedreven wereld van morgen.

    Ben jij er klaar voor?

  • De meeste studenten deugen: ervaringen met de 24/7 AI tutor

    De meeste studenten deugen: ervaringen met de 24/7 AI tutor

    De meeste studenten deugen: hun eigen 24/7 tutor in actie!

    Heb je je ooit afgevraagd wat er gebeurt als je studenten de vrijheid geeft om hun eigen leerproces vorm te geven? Nou, in het AI Proeflokaal van Hogeschool Utrecht en tijdens de Minor Digitale Innovaties voor Maatschappij & Overheid zie ik het elke dag gebeuren, en het resultaat is verbluffend. Ik kan je vertellen, de meeste studenten deugen écht! En als ze de kans krijgen om hun eigen feedback- en feedforward-chatbots te bouwen, grijpen ze die kans met beide handen aan.

    Studenten bouwen hun eigen AI tutors

    Stel je voor: je loopt een klaslokaal binnen waar studenten niet alleen leren, maar zelf hun eigen AI tutors bouwen. Ze creëren chatbots en tutors die hun werk analyseren, feedback geven en vooral ook suggesties doen voor verbetering. Dit gebeurt allemaal in het AI Proeflokaal van de HU, waar de technologie letterlijk tot leven komt in de handen van de studenten.

    En dit is niet zomaar een gimmick. Deze AI-tutors worden volledig door studenten geprogrammeerd om hen continu te ondersteunen in hun leerproces. Ze kunnen ervoor kiezen om suggesties te krijgen over hoe ze hun werk kunnen verbeteren (feedforward), of om feedback te ontvangen op wat al gedaan is. Het mooie? De meeste kiezen bewust voor suggesties, omdat ze begrijpen dat dit de manier is om écht te leren.

    Een keuze met impact: Suggesties of direct resultaat?

    Hier komt de magie van keuzevrijheid om de hoek kijken. Studenten hebben de mogelijkheid om te kiezen tussen suggesties die hen helpen om hun werk beter te maken of direct een “kant-en-klaar” resultaat. Wat zou jij doen als je student was? Het lijkt misschien verleidelijk om te kiezen voor een afgemaakt product, maar mijn ervaring laat zien dat studenten iets bijzonders kiezen: ze willen leren!

    Keer op keer hoor ik ze zeggen: “DUH, ik zit hier om te leren!” Ze kiezen massaal voor suggesties en feedforward. Waarom? Omdat ze snappen dat leren niet gaat om het eindresultaat, maar om het proces. Ze willen het zelf doen, zelf ontdekken, en zelf beter worden. Het is inspirerend om te zien hoe intrinsiek gemotiveerd ze zijn. Dit is leren op z’n best!

    Het verlichten van de werkdruk voor docenten

    Als AI-docent zie ik ook een andere kant van deze ontwikkeling, en die is minstens zo waardevol. De AI-tutors die de studenten bouwen, spelen namelijk een cruciale rol in ons nieuwe onderwijsmodel: programmatisch en portfolio-toetsen. Dit model vereist regelmatige evaluaties en feedbackmomenten, wat de werkdruk voor docenten enorm kan verhogen. Maar door deze slimme tutors in te zetten, worden de duidelijk aanwezige negatieve operationele effecten van programmatisch toetsen deels weggenomen. De tutors nemen een deel van de formatieve feedback taken over, waardoor de werkdruk voor docenten afneemt en er meer tijd overblijft voor persoonlijke begeleiding.

    Bovendien verbeteren de AI-tutors de kwaliteit van de tweewekelijkse datapunten die we gebruiken voor de beoordeling van studenten. De feedback die ze genereren is consistent en van hoge kwaliteit, wat zorgt voor een beter inzicht in de voortgang van de student. En het mooie is, de studenten worden er ook gewoon heel blij van! Ze hebben continu toegang tot begeleiding, zonder te hoeven wachten op een docent. Het maakt hen zelfstandiger, en dat is precies wat we willen bereiken.

    Blije studenten kiezen voor leren

    Je zou misschien denken dat studenten liever makkelijk scoren, maar wat ik keer op keer zie, is dat ze écht voor het leren kiezen. Ze zijn blij met de vrijheid om hun eigen leerproces te sturen, maar ze kiezen niet voor de makkelijke weg. Ze willen zichzelf uitdagen, groeien, en fouten maken om daarvan te leren. En eerlijk gezegd, dat is precies wat ik als AI-docent ook wil zien.

    Wat me het meest inspireert, is de blijdschap die studenten uitstralen als ze werken met hun eigen 24/7 tutor. Ze voelen zich ondersteund, maar ook verantwoordelijk voor hun eigen leerproces. En als ze dan zeggen: “DUH, ik zit hier om te leren!” dan weet ik dat we iets goed doen.

    Conclusie: Leren in volledige vrijheid

    Wat ik geleerd heb uit deze ervaring in het AI Proeflokaal en de Minor Digitale Innovaties voor Maatschappij & Overheid, is dat studenten meer willen dan kant-en-klare antwoorden. Ze willen leren, zichzelf verbeteren, en bovenal verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen succes. Wanneer we hen de tools en vrijheid geven om dat te doen, zie je ze echt tot bloei komen.

    Deze AI-tutors zijn niet alleen een leuk experiment, ze zijn een integraal onderdeel van ons onderwijs. Ze verlichten de werkdruk voor docenten, verbeteren de kwaliteit van ons toetsingsproces, en – misschien wel het belangrijkste – maken studenten blij. Dit is de toekomst van onderwijs, en het is prachtig om te zien hoe onze studenten die toekomst met beide handen aangrijpen.

    Dus als je me vraagt: wat gebeurt er als je studenten de vrijheid geeft om hun eigen leerproces te sturen? Dan is mijn antwoord simpel: ze kiezen ervoor om te leren. De meeste studenten deugen, en ze laten dat elke dag zien.

    Wil je hier meer over leren? www.aiproeflokaal.nl www.aiproofingstation.com IDIMO

    #AIProeflokaal #HU #DigitaleInnovaties #ProgrammatischToetsen #AIinOnderwijs #ToekomstvanLeren